TARCZYCA

Choroby tarczycy

Choroby tarczycy głównie można podzielić na dwa rodzaje, niedoczynność (niedobór hormonów tarczycy) i nadczynność (nadmiar hormonów tarczycy). Poza tym mogą wystąpić też warianty anatomiczne i anomalia rozwojowe bądź nowotwory, jednakże są to rzadsze przypadki.

Niedoczynność tarczycy doskwiera 1 – 6 % osób, które nie ukończyły jeszcze 60. roku życia. Powyżej tego wieku częstość jej występowania wzrasta. Więcej przypadków zachorowań obserwuje się u kobiet. Niedoczynność można podzielić na pierwotną i wtórną.

Przyczyną tej pierwszej jest głównie uszkodzenie gruczołu na skutek np. zapalenia tarczycy lub nadmiernej podaży jodu. Do wtórnej dochodzi w przypadku uszkodzenia przysadki lub podwzgórza. Niedoczynności tarczycy towarzyszą następujące objawy : zwiększenie masy ciała, ogólne osłabienie, zmęczenie, zaburzenia koncentracji i pamięci, senność, ciągłe marznięcie, przeciągające się zaparcia, blada i sucha cera, łamliwe włosy, zmodyfikowany głos.

Leczenie tego schorzenia jest długotrwałe. Polega na podawaniu doustnie preparatu hormonu tarczycy. Dozowanie leku należy rozpocząć od małych dawek, w związku z faktem, iż często w pierwszej fazie terapii może dochodzić do nasilenia się symptomów choroby wieńcowej u osób w wieku średnim i starszych. Nieleczona niedoczynność tarczycy może doprowadzić do śpiączki metabolicznej, która stanowi bezpośrednie zagrożenie życia.

Na nadczynność tarczycy też chorują w większości kobiety. Najczęstszymi przyczynami tej dolegliwości są choroba Gravesa – Basedowa (odpowiada za 75% przypadków nadczynności tarczycy) i wole guzowate nadczynne. Nadczynność objawia się osłabieniem, nerwowością, niepokojem, bezsennością. Poza tym jej oznakami mogą być też ciągłe uczucie gorąca, spadek masy ciała przy zwiększonym apetycie, duszności, drżenie rąk.

Kobiety mogą mieć problemy z miesiączkowaniem poprzez skrócenie cyklu. Występować też może u nich mniejsza płodność związana z pojawiającymi się cyklami bez jajeczkowania. Mężczyznom może osłabić się popęd płciowy. Dodatkowo nadczynność może uzewnętrzniać się w problemach natury kardiologicznej tzn. migotaniu przedsionków bądź zaburzeniach rytmu serca.

Nadczynność tarczycy może powodować groźne powikłania. Jednym z nich jest tzw. przełom tarczycowy, który stanowi zagrożenie dla życia. Charakteryzuje się on przyspieszoną czynnością serca, gorączką powyżej 40 stopni, biegunką, odwodnieniem.

Nadczynność można leczyć na trzy sposoby. Pierwszym z nich jest terapia farmakologiczna preparatami przeciwtarczycowymi. Inną metodą leczenia może być radioterapia. Natomiast w przypadkach dużego powiększenia się tarczycy i ucisku na tchawicę zaleca się leczenie operacyjne.